sonraki »

[Animatörbey]

SEMİYOTİK(GÖSTERGEBİLİM)
gösteren       gösterge    gösterilen

Gösteren ve gösterilen ilişkisi çoğunlukla rastlantısaldır. Bir gösterge ya görüntüsel gösterge, ya belirti ya da simgedir.

1- Görüntüsel Gösterge: İkon
Nesnesini, nesnesine olan benzerliği ile temsil eden göstergedir. Gösteren ile gösterilen arasındaki ilişki rastlantısal değildir; bir benzerlik ya da gibilik ürünüdür.
Örneğin bir insanın portresi o insanın kendisine bu yüzden benzer. İsa ve Meryem ikonları için de aynı durum söz konusudur.

2- Belirtisel Gösterge: İndeks
Kendisi ve nesnesi arasında ontolojik bir bağ oluşturma özelliği olan göstergedir.
Örneğin, rüzgâr yönünün göstergesi olan rüzgâr gülü, belirti (indeks) tipi göstergedir.
Indeks               Nesne
rüzgâr gülü         rüzgâr yönü
   
Indeks                          Nesne
kumdaki ayak izleri        insan veya hayvan

İnsan veya hayvan cildindeki kırmızı lekeler, tıbbi semptomdur. Semptomoloji, belirti türü göstergenin bir dalıdır.
İndeks tipi gösterge özellikle grafik tasarımında sıklıkla kullanılan bir göstergedir. Yanlış indeks kullanımı, varılmak istenen noktayı saptırabilir ya da indeks işlevsiz hale gelebilir.

3- Simgesel Gösterge: Sembol
Simgesel gösterge Saussure?ün rastlantısal göstergesine denk düşer. Simge ile gösterge arasında bir anlaşma vardır. Simge türü gösterge, bireysel istemin dışındadır. Simgesel göstergenin nesnesiyle arasında ne bir benzerlik, ne de bir ontolojik bir bağ vardır. Simgesel gösterge uzlaşımsaldır ve bir yasa gücüne sahiptir. Örneğin, yazı bu tip bir göstergedir. "A" sesinin göstergesi olan "A" şekli, "A" sesine yasa gücüyle bağlıdır.

(Matbaa Terimleri Sözlüğü)